Debaty sejmowex920 Kadencja

Interpelacja w sprawie powtarzających się poważnych naruszeń przepisów procedury karnej, w szczególności dotyczących naruszania praw oskarżonego do obrony i sprawiedliwego procesu

   W postępowaniach karno-sądowych zauważa się w ostatnim czasie bardzo niepokojące zjawisko polegające na kierowaniu na badania psychiatryczne oskarżonych, którzy wykazują bardzo dużą aktywność, jeśli chodzi o egzekwowanie swoich uprawnień procesowych. W sytuacjach kiedy w postępowaniu sądowym zachodzą podstawy, aby można było przypuszczać, iż sąd dopuszcza się licznych naruszeń procedury, oskarżony, szczególnie ten, który posiada chociaż w stopniu średnim rozwiniętą świadomość swoich podstawowych praw oskarżonego, zaczyna interweniować w sprawie zaistniałych naruszeń. Interwencje te kierowane są pod adresem osób prowadzących postępowanie, czyli sędziów. W takiej sytuacji zauważa się istnienie powtarzającego się schematu. Oskarżony, który wytknął różnego rodzaju naruszenia prawa, staje się osobą, co do której u sędziów prowadzących powstają wątpliwości co do jej poczytalności.    Domaganie się przez oskarżonego ścisłego przestrzegania procedury uważane jest za przejaw co najmniej pieniactwa procesowego, a w sytuacjach poważniejszych jest, jak wspomniałem, podstawą do uznania, iż istnieją w jego przypadku poważne wątpliwości co do jego poczytalności.    Z przypadkiem takim mamy do czynienia w sprawie pani Henryki Brożyny zamieszkałej w Olkuszu, woj. małopolskie.    W sprawie pani Brożyny (sygn. akt II K 217/02), która toczy się obecnie w trzecim sądzie, tj. Sądzie Rejonowym dla Krakowa - Krowodorzy, po wyłączeniu Sądu Rejonowego w Olkuszu (woj. małopolskie) oraz Sądu Rejonowego w Miechowie (woj. małopolskie) istnieją uzasadnione podejrzenia, czy nie naruszono przepisów procedury, naruszając gwarancje oskarżonego do obrony.    Przede wszystkim niepokój wzbudza fakt niepowiadomienia o terminie rozprawy w sierpniu br. wówczas jedynego obrońcy pani Brożyny mecenasa Andrzeja Brauma i pomimo braku prawidłowego zawiadomienia nieodroczenie rozprawy przez Sąd Rejonowy w Miechowie. Na rozprawie tej, bez obecności obrońcy pani H. Brożyny, zostało wydane postanowienie o skierowaniu jej na badania psychiatryczne.    Na szczególną analizę zasługują również okoliczności przedstawione w piśmie mecenasa Zbigniewa Cichonia (który jest drugim obrońcą pani Brożyny od 18 października br.), a dotyczące dalszych naruszeń procedury, takich jak: sąd nie przedstawił obrońcom oskarżonej opinii psychiatrycznej oraz nie powiadomił ich o terminie posiedzenia w przedmiocie skierowania na obserwację psychiatryczną pani Brożyny. Sąd wydał na tym posiedzeniu, pod nieobecność obrońców, postanowienie o skierowaniu jej na obserwację psychiatryczną do szpitala specjalistycznego im. J. Babińskiego w Krakowie. Postanowienie to zostało w dniu 4 listopada 2002 r. uchylone przez ten sam sąd, który je wydał i który przyznał, że z protokołu posiedzenia wynika, iż oskarżona i jej obrońca nie zostali powiadomieni o terminie posiedzenia i, jak sam sąd stwierdził, niewątpliwie naruszyło to jej prawo do obrony.    Podobnym przypadkiem jest sprawa pana Beniamina Bujasa zamieszkałego w Olkuszu.    W sprawie pana Bujasa (sygn. akt IV KZ 1542/02) istnieją podstawy do tego, aby sądzić, iż doszło do poważnych naruszeń w zakresie prawa do obrony oskarżonego. Otóż pan Bujas, nie mogąc pogodzić się z rozstrzygnięciami w postępowaniach sądu olkuskiego w sprawach toczących się z jego udziałem, uzyskał w Ministerstwie Sprawiedliwości polecenie zbadania w trybie nadzoru prawidłowości tychże postępowań, co uczynić miała Prokuratura Rejonowa dla Krakowa - Krowodrzy (minister sprawiedliwości, pismo z 28 maja 2001 r., sygn. akt BM III 9917/01/R).    Postępowania umorzono, podjęto je na nowo w wyniku zażalenia pokrzywdzonego. W dniu 25 czerwca 2002 r. prokurator Prokuratury Rejonowej dla Krakowa - Krowodrzy zawiesił postępowanie z uwagi na fakt, iż mimo kilkukrotnego zwracania się Prokuratury do Sądu Rejonowego w Olkuszu nie udostępniono mu akt niezbędnych do prowadzenia postępowania - sygn. akt 2 Ds. 1068/02.    Dopiero 9 stycznia 2003 r. Prokuratura Rejonowa podjęła zawieszone postępowanie - 2 Ds. 93/03, gdyż niezbędne akta obecnie znajdują się w Sądzie Rejonowym w Miechowie, co umożliwi ich udostępnienie prokuratorowi.    Obecnie pan Bujas jest podejrzany o przestępstwo z art. 226 § 1 K.k. i art. 212 § 1 K.k. w związku z art. 11 § 2 K.k. w związku z art. 12 K.k. - sygn. akt 4 Sd. 3460/01, natomiast pokrzywdzonym jest sędzia sądu olkuskiego.    W toku śledztwa Sąd Rejonowy w Miechowie orzekł o obserwacji sądowo-psychiatrycznej podejrzanego. Zdaniem pana Bujasa opinia psychiatryczna nie została sporządzona rzetelnie, zaś psychiatrzy w opinii potwierdzili nieprawdę. Pod opinią widnieją dwa podpisy, natomiast według podejrzanego badał go tylko jeden lekarz.    W związku z tym prowadzone jest postępowanie o poświadczenie nieprawdy przez biegłych psychiatrów 2 Ds. 3634/02 przez Prokuraturę Rejonową w Krakowie - Nowej Hucie. Skutkiem tego jest zawieszenie postępowania przez Prokuraturę Rejonową w Nowej Hucie sygn. akt 4 Ds. 3460/01 przeciwko B. Bujas do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o poświadczenie nieprawdy przez biegłych psychiatrów.    Biorąc pod uwagę zaistniałe okoliczności uzasadniające podejrzenie łamania przez Sąd Rejonowy w Miechowie i Olkuszu gwarantowanych przepisami konstytucji, konwencji międzynarodowych oraz Kodeksu postępowania karnego praw oskarżonego w procesie karnym, proszę o wszczęcie procedury kontrolnej w ramach nadzoru administracyjnego nad działaniem Sądu Rejonowego w Olkuszu w przedmiotowych sprawach.    Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę pana ministra sprawiedliwości - prokuratora generalnego o odpowiedź na pytania:    1. Czy wobec zaistniałej sytuacji nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia badań kontrolnych w trybie administracyjnycm co do dowodów z opinii sądowo-psychiatrycznej przeprowadzonej przez Sądy Rejonowe w Miechowie i Olkuszu w celu wyjaśnienia, czy ten środek dowodowy nie jest nadużywany w toczących się postanowieniach, co naruszałoby gwarancje procesowe podejrzanych?    2. Gdyby stwierdzono taką sytuację, jakie zostaną podjęte działania, aby temu w przyszłości zapobiec?    Poseł Zbigniew Wassermann    Warszawa, dnia 28 lutego 2003 r.