Odpowiedź na interpelację w sprawie działań rządu zmierzających do uniknięcia negatywnych skutków wynikających z problemu Y2K

   W nawiązaniu do ponownej interpelacji posła na Sejm RP pana Wiesława Kaczmarka w sprawie działań rządu zmierzających do uniknięcia negatywnych skutków wynikających z problemu Y2K, z upoważnienia prezesa Rady Ministrów pana Jerzego Buzka przedkładam poniższe wyjaśnienia.    W Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji osobą odpowiedzialną za rozwiązanie problemu roku 2000 jest pan Leszek Burzyński, podsekretarz stanu.    MSWiA zajmuje się koordynowaniem prac nad rozwiązaniem problemów roku 2000 w obszarze administracji rządowej. W Departamencie Rejestrów Państwowych, Łączności i Informatyki powołany został specjalny zespół koordynujący rozwiązanie problemów przystosowania systemów łączności i informatyki w jednostkach organizacyjnych administracji rządowej do zmiany daty na rok 2000. Wszyscy ministrowie, kierownicy centralnych urzędów administracji państwowej oraz wojewodowie zostali powiadomieni o istniejących zagrożeniach i zobligowani do powołania zespołów do spraw rozwiązywania problemu Y2K oraz utrzymywania bieżących kontaktów z zespołem.    Przeprowadzono ankietę na temat skali problemu oraz stanu przygotowań administracji rządowej. Na 98 jednostek objętych ankietą 88 jednostek uznało werbalnie istotne znaczenie problemu roku 2000, ale w 23 jednostkach, poza osobą odpowiedzialną brak było zespołu do prowadzenia prac, a w 43 jednostkach zespół powołano dopiero w III kwartale 1998 r. Stan ten oznacza, że w omawianym obszarze zagrożenia wynikające z przełomu wieków nie są doceniane. Inwentaryzację swoich zasobów informatycznych pod kątem problemów roku 2000 przeprowadziło tylko 69 jednostek, oceniło zakres niezbędnych prac - 48 jednostek oraz harmonogram ich realizacji - 38 jednostek. 43 jednostki uznały, że rozwiążą problem własnymi siłami, a 45 uznało, że przy ich rozwiązaniu będą wykorzystane firmy zewnętrzne.    W oparciu o informacje podane w ankiecie przez część jednostek (ok. 40) szacuje się, że koszty związane z PR 2000 w obszarze administracji rządowej wyniosą ok. 230 mln zł (dane z raportu MSWiA nt. ˝Stanu przygotowania administracji rządowej do rozwiązania problemu roku 2000 w systemach teleinformatycznych˝ - październik 1998 r.).    Departament Rejestrów Państwowych, Łączności i Informatyki MSWiA wystąpił do Banku Światowego o przyznanie grantu na sfinansowanie następujących działań:    a) zorganizowanie 16 konferencji regionalnych dla władz lokalnych nt. problemów roku 2000 - po wyborach samorządowych,    b) zorganizowanie monitoringu i bazy danych zawierającej informację o zaawansowaniu prac nad rozwiązanie PR 2000,    c) zorganizowanie centrum informacyjnego z gorącymi liniami w celu udzielenia pomocy przy rozwiązywaniu problemu,    d) oszacowanie poziomu ryzyka w sektorach krytycznych dla funkcjonowania państwa i społeczeństwa,    e) opracowanie projektu rządowego planu działania dla rozwiązania problemu roku 2000, z uwzględnieniem podstawowych sektorów gospodarki.    Pozyskane środki (90 000 USD) oraz współpraca z Bankiem Światowym umożliwią wykorzystanie doświadczeń innych krajów przy rozwiązywaniu tego problemu oraz zatrudnienie krajowych i zagranicznych ekspertów do wykonania prac określonych w punktach a)-e). Przewiduje się, że podpisanie umowy z Bankiem Światowym nastąpi w lutym br.    W tym samym czasie ukończone zostaną prace nad ˝wnioskiem o dofinansowanie˝ z funduszy Komitetu Badań Naukowych oraz MSWiA prac związanych z problemem Y2K.    Określony został wstępny zakres prac, jakie powinny być objęte dofinansowaniem. Należą do nich:    1. wskazanie zagrożeń dla funkcjonowania państwa przez:    - opracowanie metody oraz zakresu zbierania niezbędnych danych ze wszystkich działań gospodarki narodowej,    - opracowanie wyników zebranych danych oraz ich przedstawienie, ze wskazaniem najbardziej zagrożonych działań gospodarki z punktu widzenia funkcjonowania państwa;    2. opracowanie metodyki wspomagania tworzenia planów awaryjnych;    3. ocena pod względem merytorycznym pozostałych planów kryzysowych.    Za funkcjonowanie systemu PESEL odpowiada Departament Rejestrów Państwowych, Łączności i Informatyki MSWiA, który opracował plan działań mających na celu uniknięcie problemu ˝pluskwy milenijnej˝. Gotowy jest również plan działań awaryjnych. W załączeniu przesyłam szczegółowy harmonogram działań eliminujący negatywne skutki Y2K w administracji rządowej.*)    Cała dokumentacja systemu i tzw. kody źródłowe aplikacji POLTAX są w posiadaniu Ministerstwa Finansów, gdzie funkcjonuje własny zespół rozwijający system. W czerwcu 1998 r. przeprowadzony został test symulacyjny pracy aplikacji POLTAX bezpośrednio przed, podczas i po zmianie daty na rok 2000. W okresie lipiec-wrzesień 1998 r. przeprowadzono podstawowe testy i badania poszczególnych elementów sprzętu oraz oprogramowania systemowego i narzędziowego, które tworzą środowisko funkcjonowania aplikacji POLTAX. W oparciu o dotychczas przeprowadzone testy i badania aplikacji POLTAX i jej środowiska sprzętowo-programowego oraz na podstawie gromadzonych informacji producentów stwierdzamy, że system POLTAX będzie prawidłowo funkcjonował po zmianie daty na rok 2000. Nie ma zagrożenia dla terminowego usunięcia drobnych problemów stwierdzonych podczas testów (wykryto 7 błędów na ponad 650 modułów, z których składa się system POLTAX). Mimo to, ze względu na bieżące rozszerzenia funkcjonalności systemu, do końca pierwszej połowy 1999 r. przeprowadzone zostaną kolejne testy i badania symulacyjne, aby uzyskać całkowitą pewność co do prawidłowości funkcjonowania aplikacji POLTAX na przełomie roku 2000.    W Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych prace związane z przygotowaniem systemów informatycznych do roku 2000 trwają od początku 1998 r. Nowy, wdrażany obecnie Kompleksowy System Informatyczny ZUS (KSI ZUS) jest odporny na problemy roku 2000 (w założeniach związanych z tworzonym oprogramowaniem oraz w wymaganiach na dostarczany sprzęt obligatoryjnie postawiony był przez ZUS wymóg spełnienia warunku odporności na efekt roku 2000), natomiast starsze systemy i programy użytkowe, projektowane w latach poprzednich, muszą zostać zmodyfikowane. Dotyczy to:    1. systemów przyznawania, obliczania, ewidencji i wypłaty emerytur i rent (EMIR, RENTIER), które funkcjonują w oparciu o komputery Mainframe,    2. systemów funkcjonujących w oparciu o sieci Novell, takich jak:    - Komputerowa Obsługa Świadczeń (KOS) zagranicznych i wysyłanych za granicę,    - system rozliczeń z płatnikiem składek (ARS),    - system alimentacyjny,    - system ewidencji i wypłaty zasiłków chorobowych,    - system ewidencji i wypłaty zasiłków rodzinnych.    3. innych pomocniczych systemów.    W związku z faktem, że systemy te nie wymieniają informacji między sobą, mogą być modyfikowane niezależnie od siebie.    Działania zapobiegawcze, podjęte przez ZUS, przed skutkami ˝roku milenijnego˝ w pierwszej kolejności objęły zewidencjonowanie: komputerów, sieci komputerowych, systemów operacyjnych, aplikacji użytkowych, a także opracowanie metodyki sprawdzania zgodności ww. komputerów z rokiem 2000. Następne etapy to:    - zweryfikowanie stosowanego oprogramowania celem jego ujednolicenia,    - wprowadzenie niezbędnych zmian programowych,    - testowanie zmodyfikowanego oprogramowania w warunkach laboratoryjnych (symulowana zmiana daty),    - analiza poprawności przetwarzania,    - dystrybucja i wdrożenie zmodyfikowanych wersji programów.    W zakresie funkcjonowania systemów informatycznych ZUS opracowano dotychczas szczegółowy wykaz prac programistycznych, niezbędnych do wykonania w celu zabezpieczenia prawidłowej pracy przed, w trakcie i po roku 2000. Mimo ograniczonych możliwości kadrowych żaden z wymienionych wcześniej etapów prac nie może być przesunięty na termin późniejszy.    W budżecie ZUS na lata 1998-1999 na prace związane z modyfikacją programów użytkowych przewidziano odpowiednie środki finansowe. Sukcesywnie realizowana jest wymiana sprzętu związana z jego technologicznym ˝zestarzeniem się˝, co jednocześnie rozwiązuje dla wymienionego sprzętu problem roku 2000. Przeprowadzono wspólnie z firmami wytypowanymi przez przedstawicieli dostawców (IBM, Novell, Microsoft) analizę oprogramowania i środowiska eksploatacyjnego pod kątem niebezpieczeństw roku 2000 oraz wytypowano oprogramowanie przeznaczone do modyfikacji i eksploatacji po roku 2000. W wyniku tej analizy zostały zawarte i będą nadal zawierane umowy z dostawcami oprogramowania na modyfikację wytypowanych systemów.    Realizacja prac przebiega zgodnie z planem, a ewentualne zaplanowane zbyt małe fundusze na rozwiązanie problemów ˝milenijnych˝ będą uzupełnione poprzez przesunięcie środków z innych, mniej pilnych zadań.    Państwowy Urząd Nadzoru Ubezpieczeń Społecznych rozpoczął prace nad problemem roku 2000 już w lutym 1996 r. System informatyczny pracujący w samym urzędzie jest w pełni przygotowany do bezawaryjnej pracy. W marcu 1998 r. do wszystkich nadzorowanych przez urząd zakładów ubezpieczeń została przesłana informacja dotycząca Y2K oraz zalecenia. Położono nacisk na:    1) konieczność przeprowadzenia akcji prewencyjnej wśród klientów zakładów ubezpieczeń poprzez wskazanie potencjalnych zagrożeń związanych z problemem roku 2000,    2) wprowadzenie tam, gdzie to konieczne, stosownych zmian do treści umów, zarówno istniejących, jak i takich, które mogą być zawarte przed rokiem 2000 (klauzule dotyczące prawidłowego rozpoznawania daty),    3) konieczność podjęcia rozmów z reasekuratorami w celu zdefiniowania ich oczekiwań w zakresie problemu roku 2000.    W wyniku pierwszej akcji monitorowania zarządy wszystkich zakładów ubezpieczeń dostarczyły plany działań związanych z problemem roku 2000. Zgodnie z planami większość (ponad 90%) zakładów ubezpieczeń zakończy prace związane z problemem roku 2000 w pierwszym półroczu 1999 r.    Rozpoczęta druga akcja monitorowania ma na celu zebranie informacji o stanie realizacji wcześniej dostarczonych planów lub oświadczeń, że problem roku 2000 został już w zakładzie rozwiązany (do chwili obecnej takie oświadczenie złożyło już 11 zakładów ubezpieczeń na ich ogólną liczbę 54).    Zdaniem urzędu zarządy zakładów ubezpieczeń są w pełni świadome ryzyka związanego z problemem roku 2000, a stan realizacji planów działań mających zapobiec skutkom problemu roku 2000 gwarantuje należyte przygotowanie nadzorowanego sektora ubezpieczeniowego do wejścia w rok 2000.    W Narodowym Banku Polskim wstępne rozpoznanie problemu roku 2000 w zakresie informatyki rozpoczęło się w początkach roku 1997. W styczniu 1998 r. powołana została w Departamencie Informatyki i Telekomunikacji Komisja 2000 do zbadania spraw związanych z przygotowaniem systemu informatycznego NBP do warunków pracy w roku 2000 i latach następnych. Zostały określone ˝wymagania 2000˝, na które NBP powołuje się w kontaktach z twórcami, testerami, dostawcami urządzeń i oprogramowania. Na początku przyjęto definicję wymagań opartą na formule Field-Fisher-Waterhouse, obecnie stosowana jest formuła oparta na definicji British Standard Institute. Wartość aktualnej daty nie spowoduje żadnego zakłócenia w działaniu produktu (systemu, programu).    W kwietniu 1998 r. Zarząd NBP powołał pełnomocnika ds. dostosowania systemów teleinformatycznych i infrastruktury technicznej NBP do wymagań roku 2000, który realizuje swoje zadania poprzez Komisję 2000 oraz przy współpracy departamentów, oddziałów i innych jednostek organizacyjnych NBP.    Departament Informatyki i Telekomunikacji jest już zaawansowany w procesie sprawdzania przystosowania urządzeń i oprogramowania do pracy w kontekście roku 2000. Oddziały NBP dokonały modyfikacji większości własnego oprogramowania do końca 1998 r. Obecnie są prowadzone prace nad modyfikacją i testowaniem oprogramowania nabytego od firm zewnętrznych.    Dla programów zakwalifikowanych do konwersji został ułożony szczegółowy plan prac. Większość aplikacji została zmodyfikowana pod kątem wymagań 2000. Testowanie odbywać się będzie w specjalnym środowisku ˝testowym˝ dla roku 2000, odzwierciedlającym warunki, w jakich działać będą systemy NBP na przełomie lat 1999/2000. Środowisko to jest już uruchomione dla systemów operacyjnych DOS, Windows 3.11, Windows 95, Windows NT. Testy w tej części już się zaczęły. Wkrótce będzie gotowe środowisko testowe dla systemu Unix. Testy wewnętrzne NBP mają się zakończyć do 30 czerwca 1999 r. NBP będzie też uczestniczyć w testach zewnętrznych aplikacji międzybankowych, które są szczególnym wyzwaniem z uwagi na różnorodność komponentów i platform systemowych biorących w nich udział.    Problem roku 2000 dotyczy również telekomunikacji, automatyki i ogólnie pojętej infrastruktury technicznej. W telekomunikacji rozwiązanie problemu polega w szczególności na unifikacji urządzeń i oprogramowania telekomunikacyjnego w skali NBP (centrala i oddziały) wokół produktów o gwarantowanej zgodności z wymaganiami roku 2000. Problem telekomunikacyjny jest rozpoznany i znajduje się w trakcie realizacji. Problemy automatyki i infrastruktury technicznej zostały wstępnie rozpoznane i będą realizowane w ciągu roku 1999.    W Generalnym Inspektoracie Nadzoru Bankowego działania mające na celu minimalizację skutków efektu roku 2000 zostały podjęte w roku 1997. Ich efektem było wydanie przez GINB rekomendacji E, dotyczącej sposobu przygotowania banków do roku 2000 (opublikowana 17 grudnia 1997 r.). Jak wynika z enuncjacji prasowych jest to, jak dotąd, jedna z dwóch wydanych w Polsce rekomendacji na temat roku 2000.    Rekomendacja E odnosi się do wszystkich obszarów, które mogą być wrażliwe na efekt roku 2000, wskazując na konieczność podjęcia skutecznych działań mających na celu usunięcie potencjalnych zagrożeń. Rekomendacja wyznacza dzień 30 czerwca 1999 r. jako termin, w którym banki mają zgłosić do Generalnego Inspektoratu Nadzoru Bankowego fakt zakończenia przygotowań i osiągnięcia pełnej zgodności z wymogami roku 2000, z tym że pewne działania pośrednie miały być zakończone najdalej w grudniu 1998 r.    Zgodnie z postanowieniami rekomendacji E banki zostały zobowiązane do składania kwartalnych sprawozdań z realizacji przygotowań do roku 2000. Pierwsze takie sprawozdanie oczekiwane było według stanu na 30 czerwca 1998 r. Ponieważ nadesłało je tylko kilka banków, generalny inspektor nadzoru bankowego w piśmie z dnia 27 lipca 1998 r., skierowanym do prezesów wszystkich banków, zobowiązał banki do nadesłania raportów dotyczących postępu prac według stanu na koniec lipca 1998.    Na podstawie nadesłanych raportów stwierdzono, że w części banków występują różnorodne problemy związane z dostosowaniem banków do wymogów roku 2000. Ich lista przedstawia się następująco:    1) niedostateczne zainteresowanie zarządów problemem roku 2000,    2) ograniczanie problemu do zagadnień informatycznych,    3) późne rozpoczęcie prac i zbyt wolne ich tempo,    4) brak deklaracji współpracy z innymi podmiotami sektora finansowego,    5) brak deklaracji współpracy z klientami (kredytobiorcy i depozytariusze) i dostawcami usług,    6) brak planów działań awaryjnych w przypadku występowania zakłóceń w pracy banku,    7) nierealistycznie niskie koszty planowanych przedsięwzięć,    8) uznawanie certyfikatów wystawionych przez producentów i dostawców sprzętu oraz oprogramowania za dostateczną gwarancję poprawnego działania.    W tej sytuacji wykonane zostały kolejne kroki.    Przewodnicząca Komisji Nadzoru Bankowego zobowiązała banki do uwzględnienia - w zakresie prac audytorów badających ich bilanse za rok 1998 - oceny stanu przygotowań do roku 2000 oraz oceny związanego z tym ryzyka. Jednocześnie generalny inspektor nadzoru bankowego zwrócił się z analogicznym pismem do firm audytorskich i Krajowej Izby Biegłych Rewidentów prosząc, aby w razie stwierdzenia podczas badania bilansu za rok 1998 istotnych zagrożeń dokonały stosownych zastrzeżeń w opiniach i niezwłocznie poinformowały o tym fakcie Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego.    Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego przyjął również ofertę USAID dotyczącą sfinansowania oceny banków w aspekcie roku 2000 przez profesjonalną firmę doradczą. Jak wynika z przekazanych przez USAID informacji, w wyniku przetargu przeprowadzonego przez fundatora wybrana została firma posiadająca doświadczenie na rynku amerykańskim (wśród jej klientów są m.in. Merril Lynch oraz amerykański oddział United Bank of Switzerland) oraz polskim (oceniała Bank Handlowy SA). Wkrótce spodziewana jest ocena stanu przygotowań polskiego sektora bankowego do problemu roku 2000, dokonana przez wspomnianego niezależnego eksperta. Na jej podstawie w uzasadnionych przypadkach wydane będą szczegółowe zalecenia dla zarządów.    Niezależnie od powyższych działań Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego planuje przeprowadzenie we wszystkich bankach komercyjnych specjalistycznej inspekcji dotyczącej oceny banków w kontekście roku 2000. Odbędzie się ona w pierwszych miesiącach 1999 r. Uzupełnieniem powyższych działań są spotkania przedstawicieli GINB z Komitetem Sterującym ds. Roku 2000 przy Związku Banków Polskich.    Jak wynika z informacji nadsyłanych przez banki, w zdecydowanej większości z nich prace związane z dostosowaniem do roku 2000 rozpoczęły się po wydaniu przez GINB rekomendacji E. W niektórych z nich opóźnienie było tak duże, iż można podejrzewać, że rozpoczęcie prac nastąpiło dopiero po lipcowym piśmie GINB.    Działania GINB uświadomiły zarządom banków stopień złożoności problemu oraz związane z nim zagrożenie dla poszczególnych banków. Zespoły ds. roku 2000 działające w bankach zaczęły zwracać uwagę na otoczenie businessowe i dostawców. Zmieniło się usytuowanie zespołów, które są już z reguły nadzorowane przez członków zarządu. Wśród zadań zespołów wymieniane jest obecnie sporządzanie i wdrażanie planów awaryjnych, chociaż deklarowany termin ich opracowania i uruchomienia często budzi zaniepokojenie.    W dniu 31 grudnia 1998 r. generalny inspektor nadzoru bankowego skierował do banków obszerne pismo dotyczące zagrożeń dla systemu bankowego wynikających z problemu roku 2000. W piśmie tym generalny inspektor nadzoru bankowego, wykorzystując doświadczenia działań w zakresie roku 2000 zebrane w 1998 r., odniósł się szczegółowo do niektórych aspektów tej kwestii.    W dniach 21 i 22 listopada 1998 r. przeprowadzony został przez Krajową Izbę Rozliczeniową SA test mający na celu sprawdzenie przygotowania systemów Sybir i Elixir do pracy po 31 grudnia 1999 r. W teście uczestniczyło 31 banków. Nie wzięły w nim udziału Bank Polska Kasa Opieki SA i Powszechna Kasa Oszczędności Bank Państwowy.    Na podstawie posiadanych informacji oraz wiedzy na temat przygotowania sektorów bankowych w innych krajach należy stwierdzić, że:    - stan przygotowań polskich banków nie odbiega w zasadzie od stanu przygotowań w innych krajach europejskich,    - inwentaryzacja sprzętu i oprogramowania została dokonana dość dawno,    - sytuacja przedstawia się lepiej w dużych bankach i bankach z udziałem kapitału zagranicznego, gdyż centrale tych banków wymuszają na jednostkach organizacyjnych podejmowanie koniecznych działań.    Za niepokojące zjawisko, zdaniem Generalnego Inspektoratu Nadzoru Bankowego, należy uznać:    1) brak wiarygodnych informacji od Telekomunikacji Polskiej SA i zakładów energetycznych (a więc kluczowych usługodawców), potwierdzających gotowość tych usługodawców do wejścia w rok 2000,    2) fakt, który wynika z informacji przekazanej przez Związek Banków Polskich, że kontrahenci banków zdają się lekceważyć problem roku 2000.    Banki zbierają informacje o stanie przygotowania klientów do wymogów roku 2000, bowiem to właśnie ich kłopoty będą stanowić największe zagrożenie dla systemu bankowego.    Dodatkowym zagrożeniem dla systemu bankowego może być panika w społeczeństwie, z wystąpieniem której należy się liczyć pod koniec 1999 r. Już obecnie pojawiają się coraz liczniejsze publikacje prasowe, które w nieprofesjonalny, nastawiony na wywołanie sensacji sposób, przedstawiają problem roku 2000 i związane z nim zagrożenia. Panika - jeśli wystąpi - może w konsekwencji zagrozić płynności systemu bankowego.    Uchwałą nr 347 z dnia 8 lipca 1998 r. Urząd Komisji Papierów Wartościowych i Giełd zobligował instytucje rynku kapitałowego do działań mających na celu zapobieżenie pojawieniu się negatywnych skutków związanych z problemem roku 2000. Zobowiązano wszystkich członków rynku kapitałowego do przesyłania okresowych, dwumiesięcznych raportów o podejmowanych działaniach dotyczących wewnętrznego środowiska technicznego i oprogramowania, mających zapobiegać negatywnym skutkom problemu Y2K.    Komisja, podczas posiedzenia w dniu 8 stycznia 1999 r., zapoznała się ze sprawozdaniami nadesłanymi przez Giełdę Papierów Wartościowych, Centralną Tabelę Ofert, Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych, emitentów, towarzystwa funduszy powierniczych, towarzystwa funduszy inwestycyjnych, domy maklerskie, banki prowadzące działalność maklerską, banki prowadzące rachunki papierów wartościowych i depozytariuszy, a następnie poddała je analizie. Na kolejnym posiedzeniu przewidziane jest zajęcie przez komisję stanowiska oraz sformułowanie ewentualnych dalszych zaleceń.    Zakończenie działań dostosowujących systemy informatyczne urzędu komisji do roku 2000 planowane jest na koniec II kwartału br.    W Głównym Urzędzie Statystycznym w celu uniknięcie negatywnych skutków wynikających z problemu Y2K podjęto następujące prace:    1) przygotowano, z przeznaczeniem dla kierownictwa GUS, w drugim kwartale 1998 r. analizę w zakresie posiadanego sprzętu oraz zainstalowanego oprogramowania w całym resorcie,    2) powołano zespoły robocze w Centralnym Ośrodku Informatyki Statystycznej i Ośrodku Informatyki Statystycznej w Radomiu, których zadaniem było m.in.:    - oszacowanie kosztów weryfikacji sprzętu,    - opracowanie zakresu i harmonogramu prac,    3) przeprowadzono pilotażowe testy sprzętu komputerowego w urzędach statystycznych w: Katowicach, Legnicy, Lublinie, Warszawie. Rezultaty pozwoliły na dopracowanie zawartości formularza inwentaryzacyjnego sprzętu,    4) zarządzeniem nr 6 prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 14 lipca 1998 r. został powołany Zespół ds. Problemu Roku 2000,    5) na podstawie rezultatów prac zespołów GUS, COIS i OIS wykonano następujące prace:    a) został opracowany harmonogram prac w Głównym Urzędzie Statystycznym,    b) oszacowano wartość prac:    - wymiana sprzętu ok. 3 000 000 PLN,    - modyfikacja oprogramowania ok. 1 500 000 PLN,    c) zostały przeprowadzone konsultacje w zakresie programu dostosowawczego z pracownikami naukowymi uniwersytetu w Ulm (Niemcy), którzy pełnili rolę doradców do spraw realizacji kontraktów w ramach programu PHARE w zakresie dostosowania informatyki w statystyce publicznej w Polsce do wymogów Unii Europejskiej,    6) rozpoczęto instalację oprogramowania Microsoft pozwalającego na zdalne testowanie stacji roboczych zainstalowanych w sieci GUS względem zgodności z rokiem 2000. Zakończenie testowania planowane jest na dzień 30 marca br.    W 1998 r. w Ministerstwie Transportu i Gospodarki Morskiej uruchomiono, w oparciu o kompleksowo przygotowane badania ankietowe, proces monitorowania przebiegu akcji dotyczącej przystosowania do roku 2000 wszelkich systemów komputerowych i innych urządzeń technicznych stosowanych w jednostkach organizacyjnych resortu.    Każda jednostka organizacyjna podległa lub nadzorowana przez ministra transportu i gospodarki morskiej zobowiązana została do wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za dostosowanie systemów do roku 2000. Prace skoncentrowano, w sposób usystematyzowany, na:    - dokonaniu inwentaryzacji komputerów i oprogramowania,    - dokonaniu inwentaryzacji innych urządzeń technicznych opartych na mikroprocesorach i wykorzystujących funkcję zmiany daty,    - dokonaniu przeglądu zinwentaryzowanych komputerów i oprogramowania pod kątem wrażliwości na rok 2000,    - przeglądzie innych urządzeń technicznych pod kątem ich wrażliwości na rok 2000,    - opracowaniu i wdrożeniu do realizacji programów dostosowywania systemów komputerowych (hardware, software) i innych urządzeń technicznych wrażliwych na rok 2000,    - opracowaniu programów awaryjnego działania jednostek organizacyjnych w przypadku niewłaściwego działania systemów komputerowych i innych urządzeń technicznych na przełomie lat 1999/2000,    - opracowaniu planów awaryjnych działania jednostek organizacyjnych w sytuacji braku dostosowania się do roku 2000 organizacji zewnętrznych odpowiedzialnych za dostarczenie energii, łączności (np. TP SA), środków finansowych (np. banki) itp.,    - zabezpieczeniu w budżetach jednostek organizacyjnych odpowiednich środków finansowych niezbędnych dla dostosowania systemów do zgodności z rokiem 2000.    Przegląd systemów komputerowych i innych urządzeń technicznych pod kątem zagrożeń związanych z rokiem 2000 zakończy się w najbliższym czasie.    W wielu jednostkach organizacyjnych MTiGM zadanie to wykonano już wcześniej, opracowano programy dostosowawcze i zabezpieczono środki finansowe w budżecie na 1999 r. I tak np. w zakresie systemów komputerowych (hardware, software) na zrealizowanie programów dostosowanych do niezawodnego funkcjonowania na przełomie 1999/2000 zabezpieczono na 1999 r.:    - w przedsiębiorstwie PKP ok. 25 mln PLN,    - w przedsiębiorstwie PLL LOT SA ok. 5,5 mln PLN,    - w PP ˝Porty Lotnicze˝ wydatki będą znane w I kw. br. i jego gwarancja, że uda się je wygospodarować z rezerw PPL,    - w Urzędzie Morskim w Gdyni ok. 200 tys. PLN,    - w Biurze Obsługi Transportu Międzynarodowego w Warszawie ok. 45 tys. PLN itp.    Jest to, wg stanu na 31 grudnia 1998 r., oszacowanie wstępne i nie obejmuje wielu innych wydatków, które trzeba będzie przeznaczyć na programy dostosowawcze do roku 2000 w systemach technicznych (urządzeniach technicznych wyposażonych w mikroprocesory). Kolejne oszacowanie niezbędnych wydatków na dostosowanie systemów do roku 2000 będzie przeprowadzone w terminie do 31 marca 1999 r. Działanie to będzie podjęte po zakończeniu inwentaryzacji systemów i urządzeńtechnicznych we wszystkich jednostkach organizacyjnych MTiGM.    Niezbędne środki na zabezpieczenie niezawodnego i ciągłego funkcjonowania systemów na przełomie 1999/2000 będą niewątpliwie większe. Potwierdzają to doświadczenia wielu państw europejskich.    Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej liczy się z koniecznością sięgnięcia do kredytów Banku Światowego lub środków z innych funduszy pomocowych.    Istotne dla gospodarki narodowej sfery działalności resortu transportu i gospodarki morskiej, z punktu widzenia zagrożeń spowodowanych przez nadejście roku 2000, są na bieżąco rozpatrywane i rozwiązywane w porozumieniu z organizacjami międzynarodowymi, jak np. EUROCONTROL, IATA, UIC itp.    W niektórych systemach komputerowych centralnych (ogólnokrajowych), jak np. w zintegrowanym z krajami zachodnioeuropejskimi Centralnym Systemie Rezerwacji i Sprzedaży Miejsc w Pociągach (KURS 90 - PKP) wszelkie prace dostosowawcze do roku 2000 będą zakończone przed 30 września 1999 r. Wynika to z wymagań międzynarodowych - 3-miesięcznego okresu przedsprzedaży biletów i rezerwacji miejsc w przewozach pasażerskich kolejowych kwalifikowanych.    Prace dostosowawcze i testy akceptacyjne w systemie KURS 90 prowadzone są zgodnie ze standardami UIC i w porozumieniu z TLC (Transport, Informatik- und Logistic Consulting GmbH), firmą software 'ową kolei niemieckich (DB-AG).    Odnośnie do konkretnego zapytania pana posła w sprawie ewentualnych problemów związanych z konwersją daty w sferze kontroli ruchu lotniczego uprzejmie informuję, że odpowiedzialna za te zagadnienia Agencja Ruchu Lotniczego Przedsiębiorstwa Państwowego ˝Porty Lotnicze˝ kończy właśnie inwentaryzację systemów mogących podlegać zagrożeniom niewłaściwej interpretacji daty na przełomie 1999/2000 i dalej.    W II półroczu 1998 r. rozpoczęto uzgodnienia z przemysłem w sprawie usuwania zidentyfikowanych usterek oraz podjęto próby zaangażowania w przedsięwzięcie krytycznych usługodawców, takich jak np. TP SA i zakłady energetyczne. W 1998 r. zabezpieczono środki, które wydatkowano na zinwentaryzowanie elementów systemu wrażliwych na funkcje zmiany daty z 1999 na 2000 oraz przetestowanie działania tychże elementów 1 stycznia 2000 r.    Pełne koszty prac dostosowawczych do roku 2000 będą znane pod koniec I kw. br. i będą wygospodarowane z rezerw PPL.    Obecnie kontynuowane są prace dla przygotowania procedur awaryjnych na wypadek wystąpienia zakłóceń urządzeń zabezpieczania ruchu lotniczego. Prace te są wykonywane we współpracy z międzynarodowymi organizacjami lotnictwa cywilnego, takimi jak EUROCONTROL i IATA.    Pomimo znacznego zaangażowania ze strony Polski w wyeliminowanie negatywnych skutków przełomu 1999/2000 w działaniu urządzeń zabezpieczenia ruchu lotniczego nie można do końca wykluczyć zakłóceń lub innych ograniczeń. Stąd też generalnie należy stwierdzić, że potencjalne wystąpienie zakłóceń związanych z problemem roku 2000 w komputerowych systemach ruchu lotniczego na terenie Polski lub krajów ościennych (głównie Europy Wschodniej) może spowodować ograniczenia w ruchu lotniczym.    Zagadnienia te, jak i problemy związane z niezawodnym funkcjonowaniem innych rodzajów transportu ˝systemu transportowego Europy˝, w tym także rozliczeń międzynarodowych w przewozie osób i towarów, będą omawiane w maju 1999 r. na Europejskiej Konferencji Ministrów Transportu.    Minister gospodarki powołał również zespół pod kierunkiem podsekretarza stanu. Do zadań zespołu należy przede wszystkim:    1) stałe monitorowanie sytuacji w wybranych przedsiębiorstwach energetycznych, chemicznych, hutniczych, stoczniowych, wydobywczych, w zakresie podejmowanych działań dotyczących problemu roku 2000,    2) diagnoza rzeczywistej skali zagrożeń,    3) przedstawianie opinii w zakresie rozpoznawania potencjalnych zagrożeń,    4) opiniowanie planów awaryjnych,    5) przedstawianie propozycji sposobów działań zapobiegawczych.    Ministerstwo Gospodarki przewiduje w I kwartale 1999 r. realizację następujących tematów w zakresie problemu Y2K: ˝Analiza ankiet nadesłanych przez przedsiębiorstwa i opracowanie wniosków w postaci identyfikacji kluczowych zagrożeń oraz procedur awaryjnych ze szczególnym uwzględnieniem sektora energetycznego i obronnego˝,    ˝Opracowanie ˝białej księgi zagrożeń Y2K dla małej firmy˝ zawierającej określenie obszarów krytycznych, algorytmy oceny zagrożeń oraz przewodnik po rynku usług rekomendujący optymalne metody wyboru usługi lub wykonawcy˝.    Przewidywany koszt ww. opracowań ze środków budżetowych Ministerstwa Gospodarki szacuje się na 100 000 zł.    W celu podjęcia działań zmierzających do uniknięcia negatywnych skutków wynikających z problemu roku 2000 i realizacji zaleceń zawartych w opublikowanym przez MSWiA ˝Stanowisku Departamentu Rejestrów Państwowych, Łączności i Informatyki w sprawie Problemu Roku 2000˝ dnia 22 lipca 1998 r. powstał w Ministerstwie Łączności Zespół Projektowy ˝AD 2000˝.    Dnia 6 października 1998 r. minister zobowiązał kierownictwa jednostek podległych (Państwowa Inspekcja Telekomunikacyjna i Pocztowa, Państwowa Agencja Radiokomunikacyjna), jak również jednostek nadzorowanych (Muzeum Poczty i Telekomunikacji, Instytut Łączności) do podjęcia m.in. takich działań, jak:    - powołanie w tych jednostkach zespołów projektowych AD 2000,    - przeprowadzenie pełnej inwentaryzacji zasobów (sprzęt i oprogramowanie), w których możliwe jest wystąpienie problemu 2000,    - stworzenie planów zapobiegawczych i oszacowanie ewentualnych kosztów.    Według danych na dzień 31 grudnia 1998 r. Ministerstwo Łączności posiada informacje od jednostek podległych i nadzorowanych, od p.p.u.p. Poczta Polska, w stosunku do którego minister łączności jest organem założycielskim, oraz od Telekomunikacji Polskiej SA, w stosunku do której minister łączności stracił prawa właścicielskie z chwilą przekazania akcji tej spółki do Ministerstwa Skarbu Państwa, na temat stanu przygotowań w tych jednostkach do zminimalizowania efektów roku 2000. Wynika z nich, że powyższe jednostki konsekwentnie realizują opracowane wcześniej plany zapobiegawcze.    Urząd Regulacji Energetyki zwraca uwagę na konieczność przebadania stanu przygotowania do problemu roku 2000 przedsiębiorstw energetycznych o kluczowym znaczeniu dla gospodarki państwa, tj. Polskich Sieci Elektroenergetycznych, tzw. elektrowni zawodowych oraz Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa. W odniesieniu do ciepłownictwa wystąpienie omawianego problemu ma znaczenie drugorzędne.    Jak wynika z powyższego, większość newralgicznych sfer gospodarki przygotowuje się do ewentualnego podjęcia problemów (o ile wystąpią) wynikających z Y2K. W najbliższym czasie zostanie opracowana rządowa analiza ryzyka dla poszczególnych sektorów gospodarki, ocena stanu ich przygotowania do rozwiązania problemów oraz plany awaryjne. Dopiero po zakończeniu tych prac będzie można udzielić panu posłowi W. Kaczmarkowi wyczerpującej odpowiedzi na drugie pytanie interpelacji.    Jednocześnie informuję, że dla Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji PR 2000 jest zagadnieniem organizacyjnym, tzn. resort będzie dalej informował o istnieniu problemu i zagrożeniach z niego wynikających oraz przekazywał instrukcje o sposobach uniknięcia negatywnych skutków problemu. W związku z powyższym ponownie wysłano do urzędów ankiety w celu określenia sytuacji w administracji rządowej w stosunku do września 1998 r., kiedy po raz pierwszy zebrano dane na temat stanu jej przygotowań do uniknięcia skutków Y2K.    Minister    Janusz Tomaszewski    Warszawa, dnia 12 lutego 1999 r.





wakacje hiszpania korfu wycieczki budownictwo budownictwo domów turbiny wiatrowe elektrownie wiatrowe energia odnawialna kabiny prysznicowe